ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ                                                   Καστέλλι 7-4-2009

ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΚΡΗΤΗΣ

ΝΟΜΟΣ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ                                                           Αριθ. Πρωτ. : 1882

ΔΗΜΟΣ ΚΑΣΤΕΛΛΙΟΥ

 

Ταχ. Δ/νση : Καστέλλι                                                      ΠΡΟΣ

Ταχ. Κώδ.  :  700,06                                                Νομαρχιακό Συμβούλιο Ηρακλείου

Πληροφ.    : Γραφείο Δημάρχου                                 Πρόεδρο ΝΣ κο Αλεξάκη Γεώργιο      

Τηλέφ.      : 2891340115                                               ΗΡΑΚΛΕΙΟ

Fax           : 2891032197                                        

e-mail: info@Kastelli.gr                                                              ΚΟΙΝΟΠΟΙΕΙΤΑΙ

                                                                            1. Κα Νομάρχη Ηρακλείου

                                                                            2. Νομαρχιακούς Συμβούλους

:                                                                           3. Γ. Γραμματέα Περιφέρ. Κρήτης                                                                                  

                                                                            4. Υπουργό ΠΕΧΩΔΕ κε Σουφλιά

 

 

 

ΘΕΜΑ: Παρατηρήσεις επί της ΜΠΕ  του έργου ¨Νέος αερολιμένας Καστελλίου στο Νομό Ηρακλείου¨

 

 

         Κε Πρόεδρε

 

        Μετά το σχετικό έγγραφό σας για την υποβολή σχετικών  παρατηρήσεων επί της Μελέτης περιβαλλοντικών Επιπτώσεων του έργου ¨Νέος αερολιμένας Καστελλίου στο Νομό Ηρακλείου¨, έχουμε να κάνουμε τις εξής παρατηρήσεις:

 

ΓΕΝΙΚΕΣ ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ

 

1. H MΠΕ του νέου αεροδρομίου έχει ολοκληρωθεί και παραδοθεί προς έγκριση, πριν την ολοκλήρωση και παρουσίαση της οριστικής μελέτης του έργου και ως εκ τούτου οι εκτιμώμενες επιπτώσεις δεν ανταποκρίνονται στις πραγματικές επιπτώσεις σε όλα τα επίπεδα.

 

2. Η παραπάνω μελέτη, είναι πρόχειρη, έχει λάθη, δεν λαμβάνει υπόψη της και υποβαθμίζει πολλούς παράγοντες που έχουν σχέση με τη ρύπανση του περιβάλλοντος, την ηχορύπανση, τα λύματα, τα νερά, την επικινδυνότητα, το στρατιωτικό αεροδρόμιο και πολλά άλλα ζητήματα, πολύ δε περισσότερο δεν λαμβάνει υπόψη της τον παράγοντα άνθρωπο.

 

3. Η μελέτη αυτή που αναφέρεται για ένα από τα μεγαλύτερα έργα που θα γίνουν και που θα αλλάξει ριζικά τη μορφή της περιοχής και τη ζωή των κατοίκων, θα έπρεπε να  λαμβάνει σοβαρά υπόψη της όλες τις παραμέτρους και να δίνει πειστικές απαντήσεις σε όλα τα θέματα.

Αντί αυτού όλα στρογγυλοποιούνται, όλα παρουσιάζονται ότι βρίσκονται μέσα σε φυσιολογικά όρια, ότι όλες οι επιπτώσεις είναι αναστρέψιμες ως μη σημαντικές και ότι δεν θα υπάρξει καμιά ουσιαστική επιβάρυνση στη περιοχή και τους κατοίκους της, προκειμένου να εγκριθεί αυτή η μελέτη, σαν να γίνεται αναφορά σε μια μικρή βιομηχανική μονάδα στην περιοχή μας.

Πριν την έναρξη λοιπόν του σχολιασμού επί των σημείων, ως εκ τούτου, θα πρέπει να τονιστεί ότι η παρούσα ΜΠΕ δεν αντιστοιχεί στο τελικό αντικείμενο της μελέτης.

 

ΑΝΑΛΥΤΙΚΕΣ ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ

 

Οι παρατηρήσεις μας σχετικά με τις αδυναμίες της ΜΠΕ σχετίζονται με:

 

1. ΑΝΘΡΩΠΟΓΕΝΕΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ

 

1.1. Περιορισμένη έως ανύπαρκτη θεώρηση των γενικότερων επιπτώσεων στην περιοχή, όχι μόνο από τη λειτουργία του αεροδρομίου αλλά και από τις εν γένει δραστηριότητες στην ευρύτερη περιοχή του Καστελλίου. Ήτοι δεν εκτιμήθηκε το σύνολο των επιπτώσεων που άμεσα ή έμμεσα αναμένεται να προκύψουν από τη λειτουργία του νέου αεροδρομίου.

 

1.2. Δεν περιλαμβάνεται καμία εκτίμηση για το μέλλον των οικισμών που βρίσκονται σε μικρή απόσταση από το αεροδρόμιο για τους οποίους οι επιπτώσεις θα είναι ιδιαίτερα σημαντικές, με αποτέλεσμα την ανάγκη μετεγκατάστασής για κάποιους από αυτούς.

 «..το προτεινόμενο έργο χωροθετείται σε μικρή απόσταση από τους οικισμούς Ευαγγελισμός (26,6 m), Λιλιανό (34,2 m), Αρχάγγελος (298 m), Αγία Παρασκευή (629 m), Γαλελιανός (994,5 m) και Θραψανό (994,5 m), από τους οποίους είναι ορατός, λόγω του αναγλύφου της περιοχής, ενώ χωροθετείται όμορα των ορίων του οικισμού Ρουσσοχώρια» (βλ. ΜΠΕ)

 

1.3. Δεν έχουν ληφθεί υπόψη οι υπό εκπόνηση μελέτες σχεδιασμού (Ολοκληρωμένο Σχέδιο Ανάπτυξης Περιοχής Καστελλίου το οποίο βρίσκεται σε φάση ολοκλήρωσης) για την περιοχή, προκειμένου να εκτιμηθούν οι επιπτώσεις από το σύνολο των δραστηριοτήτων στην περιοχή.

 

1.4. Στα πλαίσια ΜΠΕ δεν συνεκτιμήθηκε η κυκλοφορία των οχημάτων και γενικότερα η οικιστική ανάπτυξη, δεδομένου ότι συνδέονται με περιβαλλοντικές επιπτώσεις, όπως ο θόρυβος, η ποιότητα αέρα και τα φυσικά οικοσυστήματα. Πιο συγκεκριμένα η κυκλοφορία των αυτοκινήτων αναμένεται να αποτελέσει ιδιαίτερα σημαντικό παράγοντα περιβαλλοντικής επιβάρυνσης στην περιοχή, τόσο σε μέση κλίμακα (ρύπανση ατμόσφαιρας), όσο και σε μικρή κλίμακα (θόρυβος και ρύπανση κοντά σε δρόμους).

 

1.5. Δεν υπάρχει καμία εκτίμηση σχετική με το θέμα των απαλλοτριώσεων, δεδομένου ότι η υπό απαλλοτρίωση γη αντιστοιχεί σε παραγωγική γη, κύριο πόρο εισοδήματος για τους κατοίκους της περιοχής, η απώλεια της τάξης του ενός εκατομμύριου τριακόσιων χιλιάδων  ευρώ ετησίως γεωργικό εισόδημα που θα απολεσθεί σε προοπτική χρόνου.

 

2. ΦΥΣΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ

 

2.1. Ακουστικό περιβάλλον

Η κυκλοφοριακή κίνηση που θα δημιουργηθεί λόγω του νέου αεροδρομίου θα προκαλέσει σημαντικές επιβαρύνσεις στην περιβάλλουσα περιοχή. Είναι ενδεχόμενο, τα επίπεδα θορύβου από την οδική κυκλοφορία στους παρακείμενους οικισμούς να είναι πάνω από τα 67 dB(A). Εάν μάλιστα ληφθεί υπόψη ότι τα επίπεδα θορύβου στους γειτονικούς οικισμούς, λόγω της κίνησης των αεροσκαφών, θα είναι σε οριακά επίπεδα, είναι δεδομένο ότι θα  προκληθούν ιδιαίτερα δυσμενείς καταστάσεις στην άμεση γειτονία των οδικών αξόνων πρόσβασης.

 

Στην εκτίμηση επιπτώσεων στο ακουστικό περιβάλλον δεν συνυπολογίζονται οι επιπτώσεις από τον κυκλοφοριακό θόρυβο και κατά συνέπεια δεν προκύπτει από τη ΜΠΕ ο βαθμός επιβάρυνσης των γειτονικών οικισμών.

Στο πλαίσιο όμως της μελέτης, εκτιμάται αυξημένη στάθμη θορύβου για κατοικίες αλλά προτείνεται απλά η βελτίωση της ηχομόνωσης των κτιρίων χωρίς να γίνεται αναφορά στο ποιος θα πληρώσει το κόστος αυτών των έργων.  Όπως δεν αναφέρεται η επίδραση στο ακουστικό περιβάλλον των έργων πρόσβασης στο αεροδρόμιο (θόρυβος από οδική κυκλοφορία) ούτε προτείνονται κάποια σχετικά μέτρα.

Όπως επίσης και για τις εκπομπές σκόνης, ο εργοταξιακός θόρυβος πρέπει να υπολογίζεται αναλυτικά και στα σημεία καθαίρεσης των εμποδίων και να υπολογίζεται η στάθμη του.

Επίσης και στην ατμοσφαιρική ρύπανση η εκτίμηση του θορύβου πρέπει να περιλαμβάνει το σύνολο της λειτουργίας του αεροδρομίου.  Δηλαδή θα πρέπει να προχωρήσει σε εκτιμήσεις θορύβου και για τα ακόλουθα:

 

• Κίνηση οχημάτων εξυπηρέτησης / ανεφοδιασμού
• Κίνηση οχημάτων προσωπικού
• Κίνηση οχημάτων από και προς το αεροδρόμιο (ΙΧ και Βαρέως τύπου)
• Κίνηση οχημάτων στα parking του αεροδρομίου
• Λειτουργία του στρατιωτικού αεροδρομίου και όλων των μεταφορικών μέσων και λειτουργιών του.

Δεν αναφέρεται αναλυτικά ποιοι οικισμοί επιβαρύνονται σημαντικά και αν μπορούν οι κάτοικοί τους να παραμείνουν στις κατοικίες τους τους. Σύμφωνα με τους  χάρτες ισοθορυβικών καμπυλών, οι οικισμοί Αρχάγγελος, Καρδουλιανός, Σκλαβεροχώρι, Γαλενιανό, Ευαγγελισμός, Λιλιανό, Καστέλλι, Τζίγκουνας, Πολυθέα, Μοναστηράκι, Ρουσοχώρια, βρίσκονται πάνω από τα όρια ασφαλείας όχλησης.

 

Σε περίπτωση υπέρβασης των θεσμοθετημένων ορίων θα πρέπει να προτείνονται κατάλληλα μέτρα αποκατάστασης ή μετεγκατάστασης των οικισμών που γειτνιάζουν άμεσα με το αεροδρόμιο.

Επίσης, η εκτίμηση για επιπτώσεις στον πληθυσμό από την υποβάθμιση του ακουστικού περιβάλλοντος, αναφέρεται σε ποσοστά του συνόλου του επηρεαζόμενου πληθυσμού της ευρύτερης περιοχής, ενώ δε γίνεται χωρική εξειδίκευση στους παρακείμενους οικισμούς, όπου οι επιπτώσεις αναμένεται να είναι ιδιαίτερα σοβαρές.

 

Συνολικά, οι επιπτώσεις οι οποίες προκύπτουν από τη λειτουργία του αεροδρομίου και την αυξημένη κυκλοφοριακή φόρτιση, είναι πολύ μεγαλύτερες από αυτές που περιγράφονται στη ΜΠΕ.

 

2.2.  Ατμοσφαιρικό περιβάλλον

Η εκτίμηση των αερίων εκπομπών κατά τη λειτουργία δεν περιλαμβάνει και τη λειτουργία των στρατιωτικών αεροσκαφών όπως και τις κινήσεις όλων των οχημάτων (συμπεριλαμβανομένων και των στρατιωτικών) από και προς το αεροδρόμιο, επίγειες εξυπηρετήσεις μέσα στο αεροδρόμιο τη θέρμανση του αεροδρομίου κλπ.

Η ρύπανση από την πηγή αυτή είναι σημαντική, λόγω του γεγονότος ότι οι εκπομπές είναι στο επίπεδο του εδάφους και κατά συνέπεια επιδρούν στη δημόσια υγεία και τα οικοσυστήματα χωρίς την αραίωση που υφίστανται οι εκπομπές των αεροσκαφών σε σχετικά μεγάλο  ύψος από το έδαφος.

Θα περίμενε κανείς να δει μια συνολικότερη προσέγγιση με εκτιμήσεις για όλες τις πηγές αέριων ρύπων (και όχι μόνο την κίνηση των πολιτικών αεροσκαφών).  Ιδιαίτερα ως προς τα ΝΟ_χ εάν υπολογιστούν και οι εκπομπές των επίγειων οχημάτων είναι σίγουρο ότι θα έχουμε υπέρβαση του ορίου.

Η μελέτη αναφέρει ότι οι ρύποι επηρεάζουν κυρίως το χώρο εντός του αεροδρομίου  με ελάχιστους έξω από αυτό, πράγμα που δεν συμβαίνει.

Η λειτουργία του αεροδρομίου είναι σύνθετη.  Κάθε φορά που υπάρχει άφιξη ή αναχώρηση αεροσκάφους υπάρχουν συνοδευτικές λειτουργίες:

• Κίνηση οχημάτων εξυπηρέτησης / ανεφοδιασμού
• Κίνηση οχημάτων προσωπικού
• Κίνηση οχημάτων από και προς το αεροδρόμιο (ΙΧ και Βαρέως τύπου)
• Κίνηση οχημάτων στα parking του αεροδρομίου
• Λειτουργία εγκαταστάσεων αεροδρομίου (θέρμανση κτλ)
• Τα ίδια ισχύουν και για τη λειτουργία του στρατιωτικού αεροδρομίου (πληθυσμός μονάδας 500 άτομα)

Η μελέτη θα πρέπει αναλυτικά να αναφέρεται στις εκπομπές από κάθε δραστηριότητα και να τις εκτιμά ανά θέση (πηγή ρύπανσης).  Τα δεδομένα αυτά θα πρέπει να χρησιμοποιούνται σα δεδομένα εισόδου στο ρευστοδυναμικό μοντέλο που χρησιμοποιείται και να γίνεται μια συνολικότερη εκτίμηση των εκπομπών.

Οι συγκεντρώσεις που χρησιμοποιούνται για σύγκριση με τα θεσμοθετημένα όρια πρέπει να είναι συνολικές.

 

Δεν προβλέπεται δίκτυο παρακολούθησης της ποιότητας ατμοσφαιρικού περιβάλλοντος, ώστε να ληφθούν πρόσθετα μέτρα σε περίπτωση αυξημένων επιπέδων φωτοχημικών και άλλων ρύπων.

 

2.3.  Επιφανειακά και υπόγεια νερά

Από τη ΜΠΕ υποεκτιμάται η επίδραση των εκτεταμένων αδιαπέραστων επιφανειών του νέου αεροδρομίου στους υδροφορείς της υδρολογικής λεκάνης του έργου, ενώ αντιμετωπίζεται με προχειρότητα η αντιπλημμυρική προστασία του χώρου του αεροδρομίου με τη διοχέτευση των όμβριων στο γειτονικό ρέμα Θραψανού.

Θα πρέπει να περιληφθεί συγκεκριμένο σχέδιο για την αντιπλημμυρική προστασία του οικοπέδου του αεροδρομίου και κύρια για την κατασκευή έργων εμπλουτισμού των υπόγειων υδροφορέων, δεδομένου ότι η περιοχή είναιγεωργική και τυχόν διαταραχές στα επίπεδα του υδροφόρου ορίζοντα, μπορεί να έχουν πολύ σοβαρές επιπτώσεις στην οικονομική ζωή.

Σε ότι αφορά τα όμβρια ύδατα, δε γίνεται καμία εκτίμηση της ποσότητας των όμβριων που θα απορρέουν στο χώρο του αεροδρομίου.  Επίσης δε δίνονται τα μεγέθη της μονάδας σχεδιασμού του υδροοσυλλέκτη.

Το σύστημα παρακολούθησης των όμβριων υδάτων που θα καταλήγουν στη ζώνη φόρτισης του υδροφόρου πρέπει να είναι αυστηρό και πρέπει να προβλεφθεί σε περίπτωση κάποιου ατυχήματος η δυνατότητα συλλογής τους και εναλλακτικής διάθεσης

Οι ποσότητες των όμβριων που θα απορρέουν μέσα στο χώρο της εγκατάστασης πρέπει να υπολογιστούν και να εκτιμηθεί η ποιότητα τους. 

Ο υδροσυλλέκτης θα πρέπει να διαστασιολογηθεί κατ' αρχήν έτσι ώστε να αξιολογηθεί η επάρκεια του.  Το ίδιο πρέπει  να γίνει και για τη δεξαμενή προσωρινής αποθήκευσης τους (αναφέρεται ως «πισίνα» στη μελέτη).  Η δεξαμενή αυτή θα πρέπει να είναι επαρκής έτσι ώστε σε περίπτωση αστοχίας του υδροσυλλέκτη να μπορεί να τα αποθηκεύσει.  Στο σύστημα του υδροσυλλέκτη θα πρέπει να προβλέπονται εφεδρείες.

Και πάλι θα πρέπει να προταθεί λεπτομερές πρόγραμμα παρακολούθησης της ποιότητας των υδάτων (είδος μετρήσεων και συχνότητα).  Τονίζεται ότι τα νερά αυτά τελικά θα καταλήγουν στην υπόγεια υδροφορία.

 

2.4.  Επεξεργασία και τελική διάθεση υγρών - στερεών αποβλήτων

Η περιγραφή και ο τρόπος συλλογής, επεξεργασίας και διάθεσης των υγρών αποβλήτων  είναι επιγραμματική. 

- Στα αστικά απόβλητα, αναφέρεται ένας τυχαίος αριθμός ημερήσιας ποσότητας λυμάτων (2.000m³) χωρίς να δίνονται στοιχεία για τον τρόπο  υπολογισμού.

- Στα βιομηχανικά απόβλητα, δεν αναφέρεται σε κανένα ποιοτικό χαρακτηριστικό, ούτε η ποσότητα αυτών καθώς επίσης και ο τρόπος προεπεξεργασίας τους προκειμένου να εξομοιωθούν με τους παραμέτρους των αστικών λυμάτων για να καταλήξουν στον κεντρικό βιολογικό του έργου.

- Τα επεξεργασμένα  απόβλητα προβλέπεται να  χρησιμοποιούνται για άρδευση των εκτάσεων πρασίνου και συνεπώς στη συνέχεια θα καταλήγουν στην υπόγεια υδροφορία.  Είναι σημαντικό η μελέτη περιβαλλοντικών επιπτώσεων να περιλαμβάνει τις αναλυτικές προδιαγραφές του συστήματος και όχι τους εμπορικούς οίκους από τους οποίους θα προμηθευτούν τα επιμέρους στοιχεία του βιολογικού καθαρισμού.

 

Δεν υπολογίζεται η  αφομοιωτική ικανότητα του αποδέκτη (έδαφος).  Επίσης θα πρέπει να δοθεί αναλυτικό ισοζύγιο.  Δηλαδή:

 

• Ανά μήνα θα πρέπει να εκτιμηθούν οι αναγκαίες ποσότητες αρδευτικού νερού με βάση τα κλιματολογικά της περιοχής, το είδος του πρασίνου και την έκταση του (Αρδ).
• Το ισοζύγιο θα πρέπει να είναι σε ημερήσια βάση γιατί ταυτόχρονα θα πρέπει να εξετάζεται η επάρκεια της χωρητικότητας των δεξαμενών αποθήκευσης (4.000m³). Ουσιαστικά θα πρέπει να γίνονται οι ακόλουθοι υπολογισμοί:

(Ποσότητα επεξεργασμένων αποβλήτων) - (Αρδ)

Όταν το παραπάνω νούμερο είναι μεγαλύτερο από 0 αυτό σημαίνει ότι θα έχουν πλεόνασμα νερού (πχ χειμερινοί μήνες που δε γίνονται αρδεύσεις).  Σε αυτήν την περίπτωση θα πρέπει να εξετάζεται για πόσες μέρες επαρκεί ο όγκος της δεξαμενής αποθήκευσης.  Εάν δεν μπορούν να αρδεύσουν για αρκετές μέρες είναι σαφές ότι η δεξαμενές δε θα επαρκούν και θα πρέπει να βρουν εναλλακτικό αποδέκτη.  Ποιος θα είναι αυτός; Θα πρέπει να αναφέρεται στη μελέτη και να ληφθούν όλες οι αναγκαίες άδειες από τη Δ/νση υγιεινής.

Όταν το παραπάνω νούμερο είναι μικρότερο από 0 αυτό σημαίνει ότι δε θα φτάνει το νερό οπότε από πού θα βρίσκουν νερό να αρδεύουν (οι γεωτρήσεις του πόσιμου δεν μπορούν να χρησιμοποιούνται και αυτό θα πρέπει να είναι όρος);  Πρέπει να εξασφαλιστεί ότι το πράσινο θα ποτίζεται συστηματικά αλλιώς δεν έχει νόημα ούτε καν να προταθεί.

Σε κάθε περίπτωση, εάν αστοχήσει η εγκατάσταση (δηλαδή δε βγάζει την αναμενόμενη ποιότητα επεξεργασμένων αποβλήτων) που θα πηγαίνουν τα επεξεργασμένα απόβλητα;

Οι ποσότητες των παραγόμενων στερεών αποβλήτων θα είναι σημαντικές.  Η περιγραφή του τρόπου διαχείρισης τους είναι γενικόλογη και δεν αναφέρεται ο  συγκεκριμένος χώρος στον οποίον θα καταλήγουν.   Ο χώρος στον οποίον θα καταλήγουν θα επιβαρυνθεί σημαντικά και θα πρέπει οι ποσότητες αυτές των αποβλήτων να ληφθούν υπόψη κατά το σχεδιασμό του.  Κάτι σχετικό δεν αναφέρεται στη μελέτη.

Οι εκτιμώμενες ποσότητες στερεών αποβλήτων είναι σημαντικές: είναι ουσιαστικά τα απορρίμματα ενός επιπλέον οικισμού, σημαντικού μεγέθους.

Ο χώρος στον οποίο θα καταλήγουν πρέπει να είναι συγκεκριμένος και οι ποσότητες των απορριμμάτων θα πρέπει να έχουν ληφθεί υπόψη κατά το σχεδιασμό του.  Στη μελέτη αναφέρεται ότι θα πάνε στο χώρο που χρησιμοποιεί ο Δ. Καστελλίου.  Δεν εξετάζεται εάν αυτός επαρκεί για να καλύψει αυτήν την ανάγκη.  Θα πρέπει τουλάχιστον να αναφέρεται:

• Η χωρητικότητα του χώρου (Χ)
• Οι ποσότητες που θα καταλήγουν σε αυτόν ανεξάρτητα από τη λειτουργία του αεροδρομίου (ΑΚ) ετησίως
• Οι ποσότητες που θα καταλήγουν λόγω της λειτουργίας του αεροδρομίου (ΑΑ)ετησίως
• Ο υπολογισμός της επάρκειας του χώρου:

(Χ)-(ΑΚ)*χρόνος ζωής του έργου= Υπόλοιπο που είναι διαθέσιμο για το αεροδρόμιο (Υ). 

Το (Υ) πρέπει να είναι > (ΑΑ) * χρόνο ζωής του έργου.  

Εάν όχι αυτό σημαίνει ότι:

Ο χώρος θα εξαντληθεί συντομότερα από ότι σχεδιάστηκε και θα πρέπει ο Δήμος για τις ανάγκες του να βρει καινούργιο.

Η απλή αναφορά διάθεσης σε άλλο κατάλληλο χώρο δεν επαρκεί (ο χώρος αυτό θα πρέπει να είναι συγκεκριμένος και να έχουν εξεταστεί οι επιπτώσεις του).

 

3. Χωματουργικές Εργασίες

Για την άρση των εμποδίων  θα προκύψουν μορφολογικές παρεμβάσεις όπως, καθαίρεση τμημάτων από υψόμετρα της τάξεως των 10.700.000m³ , σε επιφάνεια 1452,8 στρ και εκχερσώσεις γηπέδου της τάξεως των 1.800.000 m³.

Επομένως θα επηρεαστεί σημαντικά το ανάγλυφο και τα μορφολογικά χαρακτηριστικά της περιοχής σε μεγάλο βαθμό.

Η μελέτη σε δύο σημεία αναφέρει δύο διαφορετικά πράγματα:

• Όσον αφορά τους χωματισμούς που θα προκύψουν από τις εκσκαφές λόγω καθαίρεσης εμποδίων - περίπου 10,7 εκατ. κυβικά μέτρα και θα διατεθούν σε κατάλληλα διαμορφωμένους και αδειοδοτημένους χώρους απόθεσης (σελίδα 283)
• Οι ποσότητες αυτές θα χρησιμοποιηθούν στο στάδιο της κατασκευής του έργου για την διαμόρφωση της επιφάνειας του αεροδρομίου και με βάση το υφιστάμενο επίπεδο σχεδιασμού δεν αναμένεται να προκύψουν περίσσιες. Σε περίπτωση που παρόλα αυτά, προκύψει κάποια περίσσεια χωμάτων, αυτά θα χρησιμοποιηθούν για τις ανάγκες αποκατάστασης λατομείων που βρίσκονται στην γύρω από το έργο περιοχή (π.χ. λατομεία που βρίσκονται δυτικά του Καστελίου (σελ 341)

 

Το θέμα θα πρέπει να αποσαφηνιστεί γιατί η επέμβαση είναι σημαντικότατη.  Ουσιαστικά η μελέτη θα πρέπει να τεκμηριώσει εναλλακτικά:

• Στην περίπτωση που όντως μπορούν να χρησιμοποιηθούν για τη διαμόρφωση της επιφάνειας του αεροδρομίου χρειάζονται τα αναλυτικά ισοζύγια χωματισμών. Δηλαδή που σκάβουμε και ποιες ποσότητες σε ποιο σημείο τις αποθέτουμε.
• Εάν ο χώρος του αεροδρομίου δεν επαρκεί (10.7 εκατ είναι πολλά) τότε θα πρέπει σε αυτό το στάδιο της μελέτης να βρεθεί ο χώρος. Γι αυτόν θα πρέπει αναλυτικά να περιγραφεί:

           -  Ο τρόπος απόθεσης (ύψος απόθεσης και κλίσεις)

           -  Η φυτοτεχνική του αποκατάσταση

           -  Οι επιπτώσεις του στο περιβάλλον της περιοχής.

Ο χώρος για 10.7 εκατ κυβικά δε θα είναι μικρός και η εξεύρεση του είναι δύσκολη. Ο χώρος του πρώην λατομείου που αναφέρεται δυτικά του Καστελλίου δεν είναι διαθέσιμος αφού ο Δήμος τον χρησιμοποιεί για εναπόθεση οικοδομικών υλικών καλύπτοντας τις ανάγκες των δημοτών μας. Επιπλέον ο χώρος αυτός προσδιορίζεται ως χώρος εγκατάστασης Επιχειρηματικού πάρκου του Δήμου Καστελλίου και του νομού Ηρακλείου αποτελώντας την πλέον κατάλληλη λύση (εγγύτητα  προς το αεροδρόμιο κ οδικούς άξονες). 

 

4. Χλωρίδα

Δεν αναφέρεται συστηματικό πρόγραμμα φύτευσης ανάλογα με την περιοχή του αεροδρομίου (π.χ. περιμετρικά του αεροδρομίου για τη δημιουργία «φίλτρου» θορύβου και σκόνης για την προστασία των γειτονικών περιοχών, φύτευση λειτουργικών περιοχών όπως οι αεροδιάδρομοι και οι δρόμοι για ταξί, φύτευση εκατέρωθεν του κεντρικού δρόμου που οδηγεί στο αεροδρόμιο).

Επίσης δεν αναφέρεται ένα ολοκληρωμένο σύστημα παρακολούθησης και προστασίας των οικοσυστημάτων τα οποία θα «μεταφερθούν», όπως αναφέρεται στην ΜΠΕ, από την κατασκευή και λειτουργία του αεροδρομίου

 

5. Σύστημα διαχείρισης ενεργειακών πόρων

Δεν περιλαμβάνεται Σχέδιο Ολοκληρωμένης Ενεργειακής Διαχείρισης Κτιρίων, η εφαρμογή του οποίου σε συγκροτήματα κτιρίων θεωρείται διεθνώς σαν ένα μέτρο ιδιαίτερα σημαντικής εξοικονόμησης ενέργειας

 

6. Πολιτιστικό περιβάλλον

Στην περιοχή μελέτης υπάρχουν πολυάριθμοι και αξιόλογοι αρχαιολογικοί χώροι, που εκτός των άλλων θα μπορούσαν να αποτελέσουν πόλο προσέλκυσης τουριστών και να συνεισφέρουν στην οικονομική ζωή της περιοχής. Σε κάποιες

 μάλιστα περιπτώσεις, οι αρχαιολογικοί χώροι βρίσκονται μέσα στο χώρο κατάληψης του νέου αεροδρομίου και στην περίπτωση αυτή αναφέρεται ότι μπορεί και να μεταφερθούν, εάν προκύψει κάποιο σημαντικό αρχαιολογικό εύρημα.

Η αναφορά στους αρχαιολογικούς χώρους είναι γενικόλογη και αόριστη και δεν περιλαμβάνεται εκτίμηση για τις επιπτώσεις για κάθε συγκεκριμένο χώρο. Ενδεικτικά αναφέρεται η περίπτωση του ελληνορωμαϊκού και βυζαντινού οικισμού «Άγιος Νικόλαος ή Καλύβες»: ποιες οι εκτιμώμενες συνέπειες και ποια τα μέτρα προστασίας; Πόσο είναι εφικτό, οικονομικά και τεχνικά, η μεταφορά του εάν προκύψει ότι είναι αναγκαίο;

Από τα παραπάνω συνάγεται ότι η εκτίμηση επιπτώσεων στους αρχαιολογικούς χώρους είναι αόριστη και ασαφής και κατά συνέπεια η ΜΠΕ, σε ένα τόσο ζωτικής σημασίας θέμα για την περιοχή, αποδεικνύεται γενικόλογη και τελικά χωρίς επαρκή τεκμηρίωση καταλήγει στην υποβάθμιση των επιπτώσεων που θα προκύψουν από την κατασκευή του έργου.

 

7.  Εγκαταστάσεις καυσίμων

Η περιγραφή των έργων για την αντιμετώπιση διαρροής καυσίμων είναι ποιοτική και δεν δίνονται καθόλου τεχνικά στοιχεία και μεγέθη των έργων αντιμετώπισης διαρροών.  Επίσης δεν εκτιμάται καθόλου σε περίπτωση ατυχήματος και διαρροής τι θα μπορούσε να συμβεί στον υδροφορέα.  Θα έπρεπε να γίνει κάποια εκτίμηση με τη χρήση κάποιου μοντέλου διασποράς ρύπων στην υπόγεια υδροφορία.

Λαμβάνοντας υπόψη την γειτνίαση του αεροδρομίου με περιοχή τροφοδότησης της υπόγειας υδροφορίας είναι μεγάλης σημασίας η εκτίμηση της πιθανότητας διαρροής επικίνδυνων ουσιών στην υπόγεια υδροφορία. 

Στη μελέτη δεν αναφέρονται λεπτομερώς:

• Τα σημεία/εγκαταστάσεις πιθανών διαρροών και οι σχετικές ουσίες (καύσιμα κτλ)
• Η εκτίμηση της πιθανής ποσότητας διαρροής
• Η ποσοτική εκτίμηση της διασποράς των ρύπων στην υπόγεια υδροφορία (μέσω κατάλληλου μοντέλου προσομοίωσης της κίνησης των ρύπων).
• Η επίδραση στην ποιότητα του υπόγειου υδροφορέα
• Τα μέτρα αντιρρύπανσης και το πρόγραμμα παρακολούθησης για τον εντοπισμό των διαρροών (σημεία δειγματοληπτικών γεωτρήσεων, είδος και συχνότητα μετρήσεων).

 

8. Οδική προσπελασιμότητα του αεροδρομίου

Η πρόσβαση προς τον οικισμό Καστέλλι γίνεται από τον κόμβο κοντά στο Α/Σ Καστελλίου  από τον υπάρχοντα δρόμο πλάτους 5,00m καταλήγοντας μέσα στους στενούς δρόμους του οικισμού. Από τον ίδιο δρόμο θα διέρχονται όλα τα οχήματα όλων των οικισμών του δήμου προς το αεροδρόμιο και το Ηράκλειο.

Η αναφορά στα αναγκαία έργα βελτίωσης του τοπικού οδικού δικτύου (το οποίο θα χρησιμοποιηθεί ως πρόσβαση στο αεροδρόμιο) και αποκατάστασης της συνέχειας του είναι ιδιαίτερα περιορισμένη.  Δεν αξιολογείται η κυκλοφοριακή επάρκεια του τοπικού δικτύου. Συνεπώς, δε γίνεται καμία αναφορά στις επιπτώσεις από αυτά τα συνωδά έργα,  επεμβάσεις στο ανάγλυφο, ατμοσφαιρική ρύπανση και θόρυβος.

Είναι εμφανές ότι θα απαιτηθούν έργα βελτίωσης του τοπικού οδικού δικτύου έτσι ώστε να εξυπηρετήσει την προβλεπόμενη (και από την ίδια τη ΜΠΕ) αυξημένη κίνηση.   Η κατασκευή των έργων βελτίωσης, στα σημεία που αυτά θα απαιτηθούν, θα έχει ενδεχομένως επιπτώσεις σε: ανάγλυφο, χρήσεις γης, ατμόσφαιρά, φυσικά οικοσυστήματα και θόρυβο.

 Συνεπώς η ΜΠΕ δεν αναφέρει:

• Τη λεπτομερή αναφορά στις οδούς που αποκόπτονται λόγω της κατάληψης του αεροδρομίου (τις χρήσεις που εξυπηρετούν) και την προβλεπόμενη αποκατάσταση τους.
• Με σχετική λεπτομέρεια τα σημεία των επεμβάσεων και τις σχετικές εργασίες (είδος και ποσότητες υλικών) των έργων βελτίωσης του τοπικού οδικού δικτύου. Όλα αυτά πρέπει να αποτυπώνονται σε τελικούς χάρτες. Οι υπάρχοντες χάρτες δεν αντιπροσωπεύουν την τελική κατάσταση ούτε τις υπο διαπραγμάτευσης βελτιώσεις.
• Την εκτίμηση των επιπτώσεων σε ανάγλυφο, χρήσεις γης, ατμόσφαιρα, φυσικά οικοσυστήματα και θόρυβο. Όλα αυτά τόσο κατά την κατασκευή των

       έργων όσο και κατά τη λειτουργία.  Τονίζεται ότι η περιοχή γύρω από το   αεροδρόμιο υπάρχουν οικισμοί με όρια σε επαφή με το αεροδρόμιο.

• Ειδικότερα όσον αφορά το θόρυβο δεν εκτιμάται η στάθμη του από τη λειτουργία των οδών στις πλησιέστερες κατοικίες και να προταθούν συγκεκριμένα μέτρα αντιμετώπισης του. Είναι σαφές ότι η στάθμη του θορύβου θα αυξηθεί σημαντικά.

9. Λειτουργία Στρατιωτικού Αεροδρομίου

Γενικά το στρατιωτικό αεροδρόμιο (133 ΣΜ) το οποίο βρίσκεται σε πλήρη επιχειρησιακή λειτουργία, δεν λαμβάνεται υπόψη καθόλου στην εκτίμηση των Περιβαλλοντικών επιπτώσεων στις οποίες θα προστεθούν οι επιβαρύνσεις από το νέο αεροδρόμιο.

Επισημαίνουμε ότι στην περιοχή Καστελλίου δεν είναι δυνατόν να συνυπάρξουν ταυτόχρονα δύο αεροδρόμια σε λειτουργία. Το στρατιωτικό αεροδρόμιο επίσης, δεν είναι δυνατόν να χρησιμοποιηθεί από πολιτικά αεροπλάνα (ως βοηθητικός διάδρομος) λόγω του υπάρχοντος ορεινού όγκου και της γειτνίασης στον οικισμό Καστελλίου όπως  αναφέρεται στη ΜΠΕ, αλλά επί πλέον αφού γειτνιάζει με τον οικισμό Καστέλλι.

Δεν λαμβάνεται σοβαρά υπόψη ότι σε απόσταση 700μ βόρεια από τον διάδρομο απογείωσης, υπάρχουν οι εγκαταστάσεις πυρομαχικών της 133 ΣΜ που σε περίπτωση ατυχήματος οι συνέπειες θα είναι καταστροφικές για όλη την περιοχή (πόλη Καστελλίου και παρακείμενοι οικισμοί).

Για  όλους τους παραπάνω λόγους οι οποίοι αφορούν την ΜΠΕ που μας γνωστοποιήθηκε στις 16-03-2009, ενιστάμεθα και ζητούμε να μελετηθούν περαιτέρω - ιδιαίτερα ως προς τα θέματα που επισημαίνουμε με την ένστασή μας - οι επιπτώσεις της χωροθέτησης του Νέου Aερολιμένα Καστελλίου τόσο στο φυσικό όσο και στο ανθρωπογενές περιβάλλον και να υποβληθεί νέα πληρέστερη ΜΠΕ.

Επιφυλασσόμεθα να προβούμε σε κάθε νόμιμη ενέργεια ενώπιον της Διοικήσεως και των αρμοδίων Δικαστηρίων σε περίπτωση που τυχόν δε ληφθεί υπόψη η παρούσα Ένστασή μας.

 

 

Ο ΔΗΜΑΡΧΟΣ

Εμμανουήλ Σμυρνάκης