Γεράκι
Χωριό του Δήμου Καστελλίου της επαρχίας Πεδιάδος με πληθυσμό 375 κατοίκων (απογραφή του 2001).
Είναι κτισμένο στις δυτικές υπώρειες των Λασιθιώτικων βουνών μεταξύ της κορυφής Αφέντης(1578μ.) και Σαρακηνού (1588μ.), στην πανέμορφη Γερακιανή Λαγκάδα, σε απόσταση 9 χλμ. από το Καστέλλι και σε υψόμετρο 520 μ..
Το
1867, ο Αιγύπτιος Ομέρ Πασάς οδήγησε τα στρατεύματά του από την Γερακιανή
Λαγκάδα και κατέστρεψε το Οροπέδιο του Λασιθίου, αφού δεν μπόρεσε να παραβιάσει
τις φυλασσόμενες από τους επαναστάτες εισόδους «Αμπέλου» και «Τσούλη Μνήμα».
Το όνομα πιθανολογείται ότι οφείλεται στον πρώτο οικιστή Γεράκη, που αναφέρεται
σε έγγραφο του Δουκικού Αρχείου του Χάντακα το 1394.
Το
1577, ο Fr. Barozzi αναφέρει το Γεράκι στην επαρχία Πεδιάδας . Επίσης
αναφέρεται το 1583 από το Καστροφύλακα, και το 1630 από το Βασιλικάτα. Αναφέρεται
επίσης στην τούρκικη απογραφή του 1671, με 103 χαράτσια και στην Αιγυπτιακή του
1834 με 24 χριστιανικές οικογένειες.
Το 1881 αναφέρεται στο Δήμο Παναγιάς με 293
Χριστιανούς και το 1920 αναφέρεται ως κοινότητα Γερακίου.
Το χωριό Γεράκι συμμετείχε ενεργά σε όλους τους επαναστατικούς αγώνες.
Οι Τούρκοι δεν κατοίκησαν ποτέ στο Γεράκι.
Στο χωριό υπάρχει η βυζαντινή εκκλησία του Μιχαήλ Αρχαγγέλου με τοιχογραφίες που δυστυχώς δεν έχουν συντηρηθεί, καθώς και κινητές εικόνες του ζωγράφου Σέπη. Επίσης τοιχογραφημένες είναι οι εκκλησίες της Αγίας Παρασκευής και ο Άγιος Γεώργιος.
Κατά τη διάνοιξη δρόμου σε υψόμετρο 1000μ βρέθηκαν μέσα σε κτήριο δύο αρχαία ξίφη.
Για τους λάτρεις της φύσης, η διαδρομή μέσα από την Γερακιανή Λαγκάδα προς το εκκλησάκι της Αγίας Άννας, θα τους αποζημιώσει ευχάριστα, χαρίζοντας τους μοναδικές εικόνες φυσικού κάλους.
Στο χωριό υπάρχει ο Πολιτιστικός Σύλλογος «Αργαστήρι», με διάφορες δραστηριότητες.
Το χωριό παράγει γεωργικά και εκλεκτά κτηνοτροφικά προϊόντα (γιορτή παραδοσιακού τυριού, το καλοκαίρι).
|
|
|
|
| Ναός Αγίων Αναργύρων |
Κρήνη στην Πλατεία |
Το Ηρώο |
Πηγή (Καβούσι) |
